درماتولوژی شاخهای از پزشکی است که به ارزیابی، تشخیص، درمان و پیگیری بیماریهای پوست، مو، ناخن و مخاط میپردازد. در معاینه، علائم بیمار، سوابق پزشکی، داروهای مصرفی و یافتههای پوستی بهطور همزمان بررسی میشوند. در صورت نیاز، از روشهایی مانند درماتوسکوپی، لامپ وود، نمونهبرداری پوست و آزمایشهای تکمیلی کمک گرفته میشود.
بیماریهای مورد ارزیابی
در مطب ما بیماریهایی مانند آکنه، روزاسه، اگزما، پسوریازیس، کهیر، عفونتهای قارچی، زگیل، خالهای پوستی، اختلالات رنگدانهای، ریزش مو، بیماریهای پوست سر و مشکلات ناخن ارزیابی و درمان میشوند.
عفونتهای باکتریایی، ویروسی، انگلی و قارچی پوست، همچنین عفونتهای منتقله از راه تماس جنسی و ضایعات پوست و مخاط ناحیه تناسلی نیز در حوزهٔ تخصص درماتولوژی بررسی میشوند.
بررسی خالها با درماتوسکوپ
درماتوسکوپی روشی غیرتهاجمی برای بررسی دقیقتر خالها و ضایعات رنگدانهای پوست با استفاده از نور و بزرگنمایی ویژه است. در مورد ضایعات مشکوک یا ضایعاتی که دچار تغییر شدهاند، ممکن است بر اساس یافتههای معاینه، پیگیری دورهای، نمونهبرداری یا برداشت ضایعه توصیه شود.
بیماریهای مو و ناخن
ریزش مو میتواند با عوامل ژنتیکی، تغییرات هورمونی، کمبودهای تغذیهای، برخی بیماریها، مصرف دارو یا استرس ارتباط داشته باشد. پس از بررسی پوست سر و موها، در صورت نیاز آزمایشهای تکمیلی درخواست و برنامهٔ درمانی مناسب تنظیم میشود.
تغییر در رنگ، شکل یا ساختار ناخنها ممکن است علاوه بر عفونت قارچی، با ضربه، اگزما، پسوریازیس یا برخی بیماریهای داخلی مرتبط باشد. انتخاب روش درمان به علت زمینهای مشکل بستگی دارد.
آزمایشهای تشخیصی و نمونهبرداری پوست
با توجه به یافتههای معاینه، ممکن است انجام روشهایی مانند نمونهبرداری پوست، تست پچ، تست پریک پوستی، تست پاترژی یا بررسی قارچشناسی ضروری باشد. نمونههای تهیهشده نیز در صورت نیاز برای بررسی پاتولوژی ارسال میشوند.
اقدامات درمانی پوست
در بیماران مناسب، برای درمان زگیل، برخی کراتوزها، منگولههای پوستی و ضایعات مشابه میتوان از روشهایی مانند کرایوتراپی، الکتروکوتر، تزریق داخل ضایعه، برداشت ضایعه یا جراحیهای کوچک پوستی استفاده کرد. روش مناسب با توجه به نوع، محل، اندازه و ویژگیهای ضایعه انتخاب میشود.
درمان و پیگیری متناسب با شرایط هر فرد
برنامهٔ درمانی با توجه به تشخیص، شدت بیماری، سن، وضعیت سلامت عمومی و داروهای مصرفی هر فرد تنظیم میشود. روند درمان نیز در صورت نیاز، با معاینات دورهای پیگیری خواهد شد.
ابتدا درباره زمان شروع مشکل، روند آن، داروهای مصرفی و سابقه پزشکی شما پرسوجو میشود. سپس ناحیه مربوط به پوست، مو، ناخن یا مخاط معاینه میشود. با توجه به یافتهها، ممکن است بررسیهای تکمیلی درخواست شود و بر اساس تشخیص، برنامه درمانی مناسب در نظر گرفته شود.
تخصص پوست یا درماتولوژی به تشخیص و درمان بیماریهای پوست، مو، ناخن و مخاط میپردازد. آکنه، اگزما، پسوریازیس، روزاسه، کهیر، عفونتهای قارچی، زگیل، ریزش مو و بیماریهای ناخن در این حوزه بررسی میشوند. معاینه خالها و ضایعات پوستی مشکوک نیز در حیطه تخصص پوست قرار دارد.
در صورت خارش، بثورات پوستی، قرمزی، جوش، ریزش مو یا تغییرات ناخن که مداوم هستند یا مرتب عود میکنند، بهتر است به متخصص پوست مراجعه کنید. زخمهایی که بهبود نمییابند و همچنین خالهایی که بزرگ شده، خونریزی میکنند یا رنگ و شکلشان تغییر کرده است، باید بدون تأخیر بررسی شوند. تأثیر این مشکلات بر فعالیتهای روزمره نیز دلیل مهمی برای مراجعه به پزشک است.
فهرست داروها و محصولات پوستی مصرفی، نتایج آزمایشها و بررسیهای قبلی و اطلاعات مربوط به درمانهایی را که تاکنون انجام دادهاید، همراه داشته باشید. اگر علائم شما گاهی برطرف میشوند، عکسهایی که هنگام شدت گرفتن یا واضح بودن علائم گرفتهاید، میتوانند به ارزیابی بهتر کمک کنند. همچنین بهتر است روی ناحیهای که قرار است معاینه شود آرایش نداشته باشید و در صورت بررسی ناخنها، از لاک استفاده نکنید.
خیر. بسیاری از بیماریهای پوستی با بررسی سابقه بیمار و یافتههای معاینه قابل ارزیابی هستند. در صورت نیاز، ممکن است آزمایش خون، بررسی قارچ، کشت، تست آلرژی یا نمونهبرداری از پوست انجام شود. نوع بررسیهای تکمیلی بر اساس بیماری احتمالی و یافتههای معاینه تعیین میشود.
تغییر در اندازه، شکل یا رنگ خال، خونریزی یا خارش آن و همچنین متفاوت به نظر رسیدن خال نسبت به سایر خالها، نیاز به بررسی تخصصی دارد. متخصص پوست در صورت نیاز، خال را با درموسکوپ بهطور دقیق معاینه میکند. فاصله معاینات دورهای نیز با توجه به تعداد و ویژگیهای خالها و عوامل خطر هر فرد تعیین میشود.
بله. ریزش مو، خارش یا پوستهریزی پوست سر و همچنین تغییر رنگ، ضخیم شدن، شکنندگی یا بدشکلی ناخنها در حوزه تخصص پوست بررسی میشوند. از آنجا که علائم مشابه ممکن است علتهای متفاوتی داشته باشند، تشخیص علت اصلی پیش از شروع درمان اهمیت دارد.
مدت درمان به نوع و شدت بیماری و همچنین پاسخ فرد به درمان بستگی دارد. برخی مشکلات در مدت کوتاهی بهبود مییابند، اما بیماریهای مزمن یا عودکننده ممکن است به پیگیری طولانیمدت نیاز داشته باشند. در جلسات معاینه پیگیری، نتیجه درمان بررسی میشود و در صورت نیاز، برنامه درمانی تغییر میکند.