ویتیلیگو نوعی بیماری پوستی است که در آن سلول‌های تولیدکننده رنگدانه پوست، یعنی ملانوسیت‌ها، آسیب می‌بینند یا از بین می‌روند و لکه‌های روشن یا سفید روی پوست ایجاد می‌شوند.
این لکه‌ها ممکن است در هر قسمتی از بدن ظاهر شوند؛ اما صورت، دست‌ها، زیر بغل، ناحیه تناسلی و اطراف مفاصل از نواحی شایع‌تر هستند.
ویتیلیگو مسری نیست. روند و گستردگی بیماری نیز در افراد مختلف یکسان نیست؛ در بعضی افراد لکه‌ها محدود باقی می‌مانند و در برخی دیگر ممکن است به‌مرور لکه‌های جدیدی ایجاد شوند.
هر لکه روشن یا سفید روی پوست نشانه ویتیلیگو نیست. عفونت‌های قارچی، کاهش رنگدانه پس از بیماری‌های التهابی پوست، بعضی تغییرات مادرزادی رنگ پوست و بیماری‌های پوستی دیگر ممکن است ظاهری شبیه ویتیلیگو ایجاد کنند.
بنابراین درمان نباید تنها بر اساس ظاهر لکه آغاز شود. در معاینه تخصصی، زمان شروع لکه‌ها، محل و روند گسترش آن‌ها، سابقه خانوادگی، بیماری‌های همراه، داروهای مصرفی و درمان‌های قبلی بررسی می‌شوند.
در صورت نیاز، ممکن است از لامپ وود و بعضی آزمایش‌های تشخیصی برای تأیید تشخیص یا بررسی بیماری‌های همراه استفاده شود.
برنامه درمانی با توجه به نوع و گستردگی ویتیلیگو، فعال یا پایداربودن بیماری، محل لکه‌ها، سن، نوع پوست و درمان‌های قبلی تنظیم می‌شود.
روش‌هایی که ممکن است برای افراد مناسب در نظر گرفته شوند عبارت‌اند از:
کورتیکواستروئیدهای موضعی
مهارکننده‌های موضعی کلسینورین
سایر درمان‌های دارویی متناسب با روند بیماری
نوردرمانی با اشعه UVB باند باریک
روش‌های مداخله‌ای برای بعضی موارد منتخب و پایدار
محصولات پوشاننده و استتار پوستی
محافظت منظم در برابر آفتاب
هیچ روش واحدی برای همه افراد مناسب نیست. نوع دارو، مدت استفاده و برنامه پیگیری باید پس از معاینه تخصصی تعیین شوند.
در صورت نیاز به نوردرمانی یا روش‌هایی که در مطب انجام نمی‌شوند، بیمار به مرکز درمانی مناسب ارجاع داده خواهد شد.
هدف درمان، کنترل یا کاهش روند گسترش بیماری و کمک به بازگشت رنگدانه در نواحی مناسب است. پاسخ به درمان به محل لکه‌ها، مدت و وسعت بیماری، میزان فعالیت آن و ویژگی‌های فردی بستگی دارد.
لکه‌های صورت و تنه ممکن است به بعضی درمان‌ها پاسخ بهتری بدهند؛ درحالی‌که بازگشت رنگدانه در دست‌ها و پاها معمولاً دشوارتر است.
مدت‌زمان پاسخ و میزان بازگشت رنگ پوست را نمی‌توان از پیش تضمین کرد. همچنین ممکن است پس از درمان، لکه‌های جدیدی ایجاد شوند یا بخشی از رنگدانه بازگشته دوباره کاهش یابد. پیگیری منظم و رعایت برنامه درمانی اهمیت دارد.
نواحی فاقد رنگدانه در برابر آفتاب حساس‌تر هستند. استفاده منظم از ضدآفتاب مناسب می‌تواند به پیشگیری از آفتاب‌سوختگی و کاهش تفاوت رنگ میان پوست طبیعی و لکه‌های ویتیلیگو کمک کند.
ویتیلیگو در بعضی افراد ممکن است موجب نگرانی درباره ظاهر، کاهش اعتمادبه‌نفس یا فشار روانی شود. این تأثیرات نیز بخشی از بیماری هستند و باید هنگام ارزیابی و برنامه‌ریزی درمان مورد توجه قرار گیرند.
در مطب تخصصی پوست دکتر آرمین مشتاق، ویتیلیگو و سایر تغییرات رنگدانه‌ای شبیه آن از طریق معاینه تخصصی بررسی می‌شوند. پس از مشخص‌شدن تشخیص، گستردگی و میزان فعالیت بیماری، برنامه مناسب برای درمان دارویی، پیگیری یا ارجاع به مرکز درمانی مربوط تنظیم خواهد شد.
ویتیلیگو یا برص، بیماری‌ای است که بر اثر از بین رفتن ملانوسیت‌ها، سلول‌های تولیدکننده رنگدانه پوست، باعث ایجاد لکه‌های سفید می‌شود. این لکه‌ها می‌توانند در نواحی مختلف بدن، از جمله صورت، دست‌ها، زیر بغل و ناحیه تناسلی ظاهر شوند. موهای نواحی درگیر نیز ممکن است سفید شوند. ویتیلیگو مسری نیست و از طریق تماس یا استفاده از وسایل مشترک به فرد دیگری منتقل نمی‌شود.
در شایع‌ترین نوع ویتیلیگو، سیستم ایمنی سلول‌های تولیدکننده رنگدانه را هدف قرار می‌دهد. زمینه ژنتیکی نیز می‌تواند نقش داشته باشد. آفتاب‌سوختگی و آسیب‌های پوستی در برخی افراد ممکن است باعث ایجاد لکه‌های جدید شوند. روند بیماری در افراد مختلف متفاوت است؛ لکه‌ها ممکن است مدت طولانی ثابت بمانند یا در نواحی جدید ظاهر شوند. نسبت دادن ویتیلیگو صرفاً به استرس درست نیست.
هر لکه سفید، ویتیلیگو نیست. عفونت‌های قارچی سطحی و روشن شدن پوست پس از برخی بیماری‌های پوستی ممکن است ظاهر مشابهی داشته باشند. تشخیص معمولاً با معاینه متخصص پوست و در صورت نیاز، بررسی با لامپ وود انجام می‌شود. از آنجا که بیماری‌های تیروئید ممکن است همراه با ویتیلیگو دیده شوند، بر اساس علائم و سابقه پزشکی فرد، آزمایش خون درخواست می‌شود. انجام مجموعه یکسانی از آزمایش‌های گسترده برای همه بیماران ضروری نیست.
درمان بر اساس نوع بیماری، میزان گسترش، فعال بودن آن و سن فرد برنامه‌ریزی می‌شود. کرم‌های حاوی کورتیکواستروئید، درمان‌های موضعی مانند تاکرولیموس یا پیمکرولیموس، نوردرمانی با UVB باند باریک و نوردرمانی هدفمند از گزینه‌های درمان هستند. یکی از گزینه‌های جدید، کرم روکسولیتینیب، از گروه مهارکننده‌های JAK است که در آمریکا برای افراد ۱۲ ساله و بالاتر مبتلا به ویتیلیگوی غیرسگمنتال تأیید شده است. هنگام بررسی استفاده از آن در ترکیه، وضعیت فعلی مجوز و شرایط دسترسی نیز باید جداگانه بررسی شود.
درمان می‌تواند به تولید دوباره رنگدانه در نواحی سفید کمک کند؛ اما بهبود کامل و دائمی در همه افراد تضمین‌شده نیست. نتایج معمولاً طی چند ماه ظاهر می‌شوند. نواحی صورت و گردن اغلب پاسخ بهتری به درمان می‌دهند، در حالی که پاسخ در نواحی‌ای مانند نوک انگشتان ممکن است محدودتر باشد. از آنجا که پس از بازگشت رنگ، پوست ممکن است دوباره روشن شود، برخی بیماران به درمان نگهدارنده و پیگیری منظم نیاز دارند.
نواحی‌ای که رنگدانه خود را از دست داده‌اند، بیشتر در معرض آفتاب‌سوختگی هستند. استفاده از ضدآفتاب با طیف گسترده و SPF حداقل ۳۰ توصیه می‌شود؛ در فضای باز باید هر دو ساعت یک‌بار و پس از شنا یا تعریق تجدید شود. پوشیدن لباس‌های محافظ و ماندن در سایه نیز اهمیت دارد. باید از سولاریوم و آفتاب‌سوختگی پرهیز کرد. در صورت تمایل، می‌توان برای کاهش تفاوت رنگ پوست از محصولات پوشاننده مخصوص پوست استفاده کرد. اگر ویتیلیگو بر زندگی اجتماعی یا اعتمادبه‌نفس فرد تأثیر بگذارد، حمایت روان‌شناختی نیز می‌تواند بخشی از مراقبت باشد.
هدف از خدمات زیبایی پوست، حفظ سلامت پوست، ارزیابی تغییرات ناشی از افزایش سن یا عوامل محیطی و…
تغییراتی که در پوست، مو، ناخن یا مخاط دهان رخ می‌دهد ممکن است با بیماری‌های مختلف پوستی مرتبط…
مطب تخصصی پوست دکتر آرمین مشتاق در بلوار توران گونش، چانکایا، آنکارا فعالیت دارد. در این مطب، بیماری‌های…
زگیل چیست؟ زگیل‌ها ضایعات پوستی خوش‌خیم و مسری هستند که بر اثر عفونت با انواعی از ویروس پاپیلومای…
HPV و زگیل تناسلی چیست؟ ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) گروه بزرگی از ویروس‌های شایع است که می‌تواند پوست…
تزریق فیلر روشی پزشکی است که برای اصلاح تغییرات حجم، بعضی خطوط و تناسب اجزای صورت به کار…
میکرونیدلینگ RF (سوزن طلایی) چیست؟ میکرونیدلینگ RF که گاهی با نام «سوزن طلایی» شناخته می‌شود، روشی پزشکی است…
لیزر فرکشنال CO₂ چیست؟ لیزر فرکشنال کربن‌دی‌اکسید (CO₂) نوعی لیزر ابلیتیو است که ستون‌های میکروسکوپی و کنترل‌شده حرارتی…
درمان لک‌های پوستی با لیزر تمام نواحی قهوه‌ای یا تیره پوست از یک نوع لک نیستند. لک‌های ناشی…
پیری پوست فرایندی طبیعی است که علاوه بر افزایش سن، عواملی مانند نور خورشید، ویژگی‌های ژنتیکی، حرکات مکرر…
مزوتراپی چیست؟ مزوتراپی روشی تزریقی است که در آن مقادیر کمی از محصولات انتخاب‌شده، با استفاده از سوزن‌های…
میکرونیدلینگ چیست؟ میکرونیدلینگ یک روش پزشکی است که در آن با استفاده از سوزن‌های بسیار ظریف، کانال‌های میکروسکوپی…
پوست‌پزشکی شاخه‌ای از علم پزشکی است که به تشخیص، درمان و پیگیری بیماری‌های پوست، مو، ناخن و مخاط…
زیبایی پوست بخشی از پوست‌پزشکی است که روش‌های پزشکی مرتبط با سلامت و ظاهر پوست، آناتومی صورت و…
خال‌ها ضایعات رنگدانه‌ای پوست هستند که رنگ، اندازه، شکل، ویژگی‌های سطحی و پراکندگی آن‌ها در بدن می‌تواند از…