درماتیت دور دهان چیست؟

درماتیت دور دهان یا پری‌اورال، یک بیماری التهابی پوست است که به‌ویژه با برجستگی‌های کوچک قرمز، ضایعات شبیه جوش، قرمزی و گاهی پوسته‌ریزی در اطراف دهان ظاهر می‌شود.

این بیماری علاوه بر اطراف دهان، ممکن است کناره‌های بینی و اطراف چشم‌ها را نیز درگیر کند؛ به همین دلیل درماتیت پری‌اوریفیشیال، یعنی التهاب پوست اطراف منافذ صورت، نیز نامیده می‌شود.

بیشتر در زنان جوان و میانسال دیده می‌شود، اما در مردان و کودکان نیز ممکن است ایجاد شود.

درماتیت دور دهان مسری نیست. با درمان مناسب و مراقبت صحیح از پوست می‌توان آن را در بیشتر بیماران کنترل کرد.

درماتیت دور دهان چرا ایجاد می‌شود؟

علت دقیق بیماری هنوز به‌طور کامل مشخص نیست. تصور می‌شود اختلال در سد پوستی، پاسخ التهابی و برخی عوامل خارجی در ایجاد آن نقش داشته باشند.

عواملی که می‌توانند بیماری را تحریک یا تشدید کنند، عبارت‌اند از:

  • کرم‌های کورتونی مورد استفاده روی صورت
  • استفاده از محصولات آرایشی و مراقبتی متعدد
  • کرم‌های غلیظ، چرب و مسدودکننده
  • برخی محصولات آرایشی و ضدآفتاب‌ها
  • تماس کورتیکواستروئیدهای موجود در اسپری بینی یا داروهای استنشاقی با پوست صورت
  • پاک‌سازی و لایه‌برداری تحریک‌کننده پوست

با این حال، عامل محرک در همه بیماران یکسان نیست.

علائم درماتیت دور دهان چیست؟

شایع‌ترین علائم عبارت‌اند از:

  • برجستگی‌های کوچک قرمز در اطراف دهان
  • پاپول‌ها و پوستول‌های شبیه جوش
  • سوزش، گزگز و احساس کشیدگی پوست
  • پوسته‌ریزی خفیف و خشکی
  • ضایعاتی که ممکن است به اطراف بینی یا چشم‌ها گسترش یابند

یکی از ویژگی‌های بیماری این است که نوار باریکی از پوست، درست در مجاورت لب‌ها، اغلب درگیر نمی‌شود.

تفاوت درماتیت دور دهان با آکنه چیست؟

درماتیت دور دهان اغلب با آکنه اشتباه گرفته می‌شود.

با این حال، جوش‌های سرسیاه و سرسفید یا کومدون‌ها که در آکنه شایع‌اند، معمولاً در این بیماری وجود ندارند.

در درماتیت دور دهان، برجستگی‌های کوچک و شبیه به هم در اطراف دهان و احساس سوزش بیشتر به چشم می‌خورند.

بیماری‌هایی مانند روزاسه و درماتیت تماسی نیز می‌توانند ظاهر مشابهی ایجاد کنند.

به همین دلیل، تشخیص درست اهمیت دارد.

درماتیت دور دهان چگونه تشخیص داده می‌شود؟

تشخیص معمولاً با معاینه متخصص پوست انجام می‌شود.

در معاینه، محل ضایعات، کرم‌ها و محصولات آرایشی مصرفی و سابقه استفاده از کورتیکواستروئیدها بررسی می‌شوند.

بیشتر بیماران به آزمایش خون اختصاصی یا نمونه‌برداری از پوست نیاز ندارند.

درمان‌های امروزی درماتیت دور دهان

هدف اصلی درمان، کاهش التهاب، محافظت از سد پوستی و کنار گذاشتن محصولات محرک بیماری است.

۱. ساده‌تر کردن برنامه مراقبت از پوست

یکی از مراحل مهم درمان، کاهش محصولات آرایشی و مراقبتی غیرضروری است.

در برخی بیماران، قطع موقت سرم‌های حاوی ترکیبات فعال، لایه‌بردارها، کرم‌های غلیظ و محصولات آرایشی می‌تواند مفید باشد.

برای شست‌وشو، محصولات ملایم انتخاب می‌شوند. در صورت نیاز، می‌توان از مرطوب‌کننده‌های سبک، بدون عطر و سازگار با پوست استفاده کرد.

این رویکرد گاهی درمان صفر (Zero Therapy) نامیده می‌شود.

۲. قطع کرم‌های کورتونی

کرم‌های کورتونی روی صورت می‌توانند باعث شروع یا تشدید درماتیت دور دهان شوند.

پس از قطع آن‌ها، ممکن است در روزهای نخست قرمزی و ضایعات به‌طور موقت بیشتر شوند. این وضعیت می‌تواند با تشدید مجدد بیماری ارتباط داشته باشد.

به‌ویژه نحوه قطع کرم‌های کورتونی که مدت طولانی استفاده شده‌اند یا با نسخه شروع شده‌اند، باید با متخصص پوست برنامه‌ریزی شود.

۳. درمان‌های دارویی موضعی

در موارد خفیف تا متوسط، می‌توان برای بیماران مناسب داروهای موضعی تجویز کرد.

مترونیدازول: می‌تواند برای کاهش ضایعات التهابی استفاده شود.

اریترومایسین: یکی از گزینه‌های درمان موضعی در برخی بیماران است.

پیمکرولیموس: در بیماران منتخب می‌تواند برای کاهش التهاب به کار رود.

آزلائیک اسید نیز در برخی افراد قابل بررسی است، اما ممکن است پوست حساس را تحریک کند.

۴. آنتی‌بیوتیک خوراکی

در موارد گسترده‌تر، دارای التهاب قابل توجه یا مقاوم به درمان موضعی، ممکن است آنتی‌بیوتیک خوراکی لازم باشد.

داروهای گروه تتراسایکلین مانند داکسی‌سایکلین، علاوه بر اثر ضدباکتریایی، به دلیل ویژگی‌های ضدالتهابی نیز استفاده می‌شوند.

این داروها در بارداری و برخی گروه‌های سنی مناسب نیستند. درمان باید متناسب با شرایط هر فرد برنامه‌ریزی شود.

درماتیت دور دهان چقدر طول می‌کشد تا بهبود یابد؟

بهبود بیماری معمولاً چند هفته زمان می‌برد. در برخی بیماران، درمان ممکن است ۲ تا ۳ ماه یا بیشتر طول بکشد.

پس از قطع کرم‌های کورتونی، ممکن است بدتر شدن کوتاه‌مدت علائم رخ دهد.

استفاده دوباره از محصولات محرک پس از بهبود می‌تواند باعث عود بیماری شود.

افراد مبتلا به درماتیت دور دهان به چه نکاتی باید توجه کنند؟

  • بدون توصیه پزشک، روی صورت کرم کورتونی نزنید.
  • هم‌زمان از محصولات آرایشی متعدد استفاده نکنید.
  • از لایه‌بردارهای قوی و شوینده‌های ساینده پرهیز کنید.
  • به‌جای کرم‌های غلیظ و مسدودکننده، محصولات سبکی را انتخاب کنید که پوستتان تحمل می‌کند.
  • محافظت در برابر آفتاب را ادامه دهید و ضدآفتاب غیرتحریک‌کننده انتخاب کنید.
  • ضایعات شبیه جوش را فشار ندهید.
  • درمان دارویی را برای مدت توصیه‌شده ادامه دهید.

چه زمانی باید به متخصص پوست مراجعه کرد؟

اگر قرمزی، برجستگی‌های کوچک یا احساس سوزش در اطراف دهان مرتب تکرار می‌شوند، ارزیابی متخصص پوست توصیه می‌شود.

به‌ویژه ضایعاتی که با کرم کورتونی موقتاً بهتر می‌شوند و پس از قطع آن دوباره تشدید می‌شوند، می‌توانند مطرح‌کننده درماتیت دور دهان باشند.

اگر درگیری اطراف چشم با درد چشم، تغییر بینایی یا قرمزی قابل توجه چشم همراه باشد، ارزیابی پزشکی باید بدون تأخیر انجام شود.

ارزیابی و درمان توسط متخصص پوست

در مطب تخصصی پوست دکتر آرمین مشتاق، افراد مشکوک به درماتیت دور دهان معاینه می‌شوند.

با در نظر گرفتن محصولات آرایشی مصرفی، درمان‌های قبلی، سابقه استفاده از کرم کورتونی و حساسیت پوست، برنامه درمان و مراقبت متناسب با شرایط هر فرد تنظیم می‌شود.

کاهش محصولات مراقبتی غیرضروری و کمک به بازگشت تعادل پوست با درمان دارویی مناسب، بخش مهمی از درمان موفق درماتیت دور دهان است.

سؤالات متداول

علت دقیق آن مشخص نیست. کرم‌های کورتونی، محصولات آرایشی غلیظ و اختلال در سد پوستی می‌توانند بیماری را تحریک کنند. عامل ایجادکننده در همه بیماران یکسان نیست.

کرم‌های کورتونی ممکن است در ابتدا قرمزی را کاهش دهند، اما در درازمدت بیماری را بدتر کنند. پس از قطع کرم نیز ممکن است علائم موقتاً تشدید شوند. تغییر درمان باید با نظر متخصص پوست برنامه‌ریزی شود.

بله. با مراقبت مناسب از پوست و درمان، ضایعات در بیشتر بیماران می‌توانند کاملاً بهبود یابند. با این حال، استفاده دوباره از محصولات محرک ممکن است باعث بازگشت بیماری شود.

در درماتیت دور دهان، به‌ویژه اطراف دهان، برجستگی‌های کوچک، قرمز و شبیه به هم همراه با سوزش دیده می‌شوند. جوش‌های سرسیاه و سرسفیدِ معمول آکنه اغلب وجود ندارند. تشخیص دقیق با معاینه متخصص پوست انجام می‌شود.

درماتولوژی

درماتولوژی

درماتولوژی

  درماتولوژی شاخه‌ای از پزشکی است که به ارزیابی، تشخیص،…

جزئیات بیشتر
روزاسه چیست؟ علائم و روش‌های امروزی درمان

روزاسه چیست؟ علائم و روش‌های امروزی درمان

روزاسه یک بیماری مزمن و التهابی پوست است که به‌ویژه…

جزئیات بیشتر
اگزما (درماتیت آتوپیک) چیست؟

اگزما (درماتیت آتوپیک) چیست؟

اگزما نام کلی گروهی از بیماری‌های التهابی پوست است که…

جزئیات بیشتر
پسوریازیس (بیماری صدف) چیست؟

پسوریازیس (بیماری صدف) چیست؟

پسوریازیس یک بیماری مزمن و التهابی مرتبط با سیستم ایمنی…

جزئیات بیشتر
ریزش مو (آلوپسی) چیست؟

ریزش مو (آلوپسی) چیست؟

ریزش مو یکی از مشکلات شایع در حوزه پوست و…

جزئیات بیشتر
زگیل (وروکا) چیست؟

زگیل (وروکا) چیست؟

زگیل‌ها ضایعات پوستی معمولاً خوش‌خیم و مسری هستند که بر…

جزئیات بیشتر
پایش خال‌ها (درماتوسکوپی) چیست؟ کدام خال‌ها خطرناک‌اند؟

پایش خال‌ها (درماتوسکوپی) چیست؟ کدام خال‌ها خطرناک‌اند؟

خال‌ها که در پزشکی «نووس‌های ملانوسیتی» نامیده می‌شوند، ضایعاتی مرتبط…

جزئیات بیشتر
درماتیت سبورئیک (اگزمای چرب) چیست؟

درماتیت سبورئیک (اگزمای چرب) چیست؟

  درماتیت سبورئیک یک بیماری مزمن و التهابی پوست است…

جزئیات بیشتر
کهیر (اورتیکاریا) چیست؟

کهیر (اورتیکاریا) چیست؟

کهیر یا اورتیکاریا یک بیماری پوستی است که با برجستگی‌های…

جزئیات بیشتر
درماتیت تماسی آلرژیک چیست؟

درماتیت تماسی آلرژیک چیست؟

  درماتیت تماسی آلرژیک یک بیماری التهابی پوست است که…

جزئیات بیشتر
آلوپسی آره‌آتا (ریزش موی سکه‌ای) چیست؟

آلوپسی آره‌آتا (ریزش موی سکه‌ای) چیست؟

آلوپسی آره‌آتا که به ریزش موی سکه‌ای معروف است، در…

جزئیات بیشتر
ریزش ابرو چرا ایجاد می‌شود؟

ریزش ابرو چرا ایجاد می‌شود؟

ریزش ابرو که در پزشکی آلوپسی ابرو یا ماداروزیس نامیده…

جزئیات بیشتر
ملاسما (لک صورت) چیست؟ 

ملاسما (لک صورت) چیست؟ 

  ملاسما یک اختلال رنگدانه‌ای مزمن و مستعد عود است…

جزئیات بیشتر
لیکن پلان چیست؟

لیکن پلان چیست؟

لیکن پلان یک بیماری مزمن و التهابی مرتبط با سیستم…

جزئیات بیشتر
چرا انتخاب کرم، پماد و ژل اهمیت دارد؟

چرا انتخاب کرم، پماد و ژل اهمیت دارد؟

اثر محصولی که روی پوست می‌زنیم، فقط به ماده مؤثره…

جزئیات بیشتر
 زگیل‌های تناسلی ،تشخیص و درمان

 زگیل‌های تناسلی ،تشخیص و درمان

ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV، نام گروه بزرگی از ویروس‌هاست…

جزئیات بیشتر
ویتیلیگو (بیماری لکه‌های سفید پوست)

ویتیلیگو (بیماری لکه‌های سفید پوست)

  ویتیلیگو یک بیماری مزمن پوستی است که بر اثر…

جزئیات بیشتر
آکنه (جوش) چیست؟

آکنه (جوش) چیست؟

  آکنه که در زبان روزمره جوش نامیده می‌شود، یک…

جزئیات بیشتر
با ما در تماس باشید